Bayrama veda ederken bizim için tekrar hatırlayacağımız, evlatlarımız için ise birlikte okuyarak ders çıkaracağımız bir yazıyı sizin için kaleme aldım.
ZİYRAT
Ziyrat adı ziyaretten gelir. Arefe gününün Eflani yöresindeki adı Ziyrattır. O gün herkes topluca yasin okuyarak okuyarak dua ederek mezarlıkları ziyaret ederler ve buna "ziyrat ettik " derler.
Ziyrat günü herkes mezar başında
Şehit oğlu şehit yazar taşında
Yıldız gözlerinde hilal kaşında
Eflani Eflani güzel memleket.Bu kıtada tüm Eflani yöresinin Şehit evladı olduğuna, her birinin gözlerinin bayraktaki Yıldız, ve Kaşlarının bayraktaki hilali temsil ettiğine vurgu yaptım.MİYANA HELVASI ( Hevle)
Miyana Helvası sadece bir yemek/tatlı değildir. İçinde derin bir kültür ve köklü bir mana barındırır. Undan kavrularak yapılan bu helva hemen her hanede yapılır.
Ayrı ayrı ocaklarda ayrı renk ve lezzette yapılan ziyrat gününün en önemli ve sunumu bir tören olan tatlısıdır.
Ziyrat günü herkes camiye birer tabak getirir ve ortaya konulan bayram sofrası üzerinde herkesin getirdiği helva üst üste boşaltılarak birbirine karıştırılır.
Üzerine Yasinler, fatihalar okunup dua edilir. Daha sonra toplanan cemaat ve hane başı yazma ekmeye pay yedidir geri kalan da birlikte yenir.
Bundaki mana şudur;
Ayrı ocakta pişeriz
Aynı kaba düşeriz
Birbirimize karışırız
Dargın isek barışırız
Eyilikte yarışırız..BELALI BAYRAM KAZALI BAYRAM
Eflani yöresinde bu deyim ders niteliğinde çok kullanılan bir deyimdir. Bayram günü herkes ortak kullanım alanları olan camiler, yollar, mezarlıklar, köy odaları, haneler gibi ortak kullanım alanı dediğimiz kamu alanında yoğunluk oluşur. Bu aslında bayramın kendinde olan bir sıkıntı, bela, kaza için değil bir anda kalabalık ortamlarda gelişebilecek istenmeyen hadiseleri işaret eder ki bir nevi "dikkat et" demektir.
IRMAZANDA ORUCUNU DUTACAN, BAYRAMDA DİLİNİ DUTACAN
Bu deyimde Eflâni yöresinde unutulmaya yüz tutmuş ders niteliğinde çok önemli bir deyimdir. Herkesin bir araya geldiği kalabalıkların bayram sevincini coşkusunu aynı mekanda aynı anda yaşadığı yerde tatsız konuşmalar, istenmeyen davranışlar, nespetsiz laflar veya gereksiz ağız dalaşları çıkabilir.
Böyle durumlar Vuku bulduğunda işte her ortamı bir okul bir Ekol ve her deyim ve sözü birer ders olan bu töremiz de toplumun ak saçlı Uslu başları araya girerek bu çok anlamlı sözlerle ortalığı sakinleştirir.BÖĞÜN MÜBAREK BAYRAM, TUYTUYLAMAYA KONUŞMA, GARANLIKTA GILIÇ SALLANMAZ gibi...Çok anlamlı çok manalı sözleri söylerler bunların her biri hem nasihattir hem de derstir.DAŞAN ÇORBA GABINA GİRMEZ
Aşın kaynaması iyidir. Kaynarsa iyi pişer. Lakin taştığında içine girmez artık o yenmez.
Insanın sözü de kalbinde ve ağzında kaynayan aşa benzer
Güzel ise damağa tat verir, çirkin ise ortalığın tadını kaçırır.
Tuytulamaya gonuşma
Dernekte, cemiyette, bayramda veya bir ortamda gereksiz ve nesbetsiz laf edenlere uslu insanlar bu cümleyi kullanır.
Tuytulamaya konuşmak gözü yumuk, ağzı açık, aklına geldiği gibi ileri geri lüzumsuz kelam etmek anlamına gelir.
Karanlıkta Kılıç sallanmaz
Ve bu sözleri kullanarak ortalığı sakinleştirirken aynı zamanda ders de verirler.
Karanlıkta Kılıç sallanmaz. Zira kime değeceğini kimi keseceğini bilemezsin. Kötü söz Keskin kılıca benzer.
Mübarek bayram bugün, "elaleme karşı" şeklinde cümlelerle ortalık sakinleştirilir ve ders verilir.MİSAFİRİN KUSURUNA BAKILMAZ
MİSAFİRİN ARDINDAN KONUŞULMAZMisafir Tüm İslam ve Türk toplumunda Allah'ın ona gönderdiği kimsedir.
Eflani yöresinde de misafir her daim baş tacıdır. Bayram ve Bayram günlerinde her kesimden her taraftan misafir gelebilir.
Misafir arasında ayrım gözetilmez.
Her gelen misafir toplumda statüsü ne olursa olsun kapıda karşılanır, ikram ile ağırlanır, güler güle uğurlanır.Misafir gittikten sonra misafire ait bir kusur olur ise misafir arkasından kusuru konuşulmaz ayıbı sağa sola yayılmaz.Herkese çok selam ediyor nice bayramlarda görüşmek dileğiyle saygılar sunuyorum.
